Ai lên xứ hoa đào... (Tạp ghi)

  • PDF

 

Ai lên xứ hoa đào...


mùa hoa Mai anh đào trên đất cao nguyên

 

Mai anh đào có tên khoa học lúc đầu là Cerasus SP, nhưng về sau đổi tên Prunus Cesacoides vì cây Mai anh đào có hình dáng cây đào, cây mận thuộc chi Prunus; nhưng đồng thời nó có hoa đơn 5 cánh giống như hoa Mai thuộc chi Cerasus. Hằng năm, vào cuối tháng 12 và tháng giêng dương lịch (thường trước Tết Nguyên Đán), và thỉnh thoảng có năm vào dịp Tết hoa Mai anh đào trong thành phố Đà Lạt lại nở rộ. Hoa có màu hồng phai, nở trong vòng nửa tháng. Khi Mai anh đào nở rộ, một màu hồng tươi rực rỡ ...

Có nhiều người rất thích bài hát Ai lên xứ hoa đào của nhạc sĩ Hoàng Nguyên. Đây là một trong những bài hát được bình chọn là hay nhất về Đà Lạt. Nội dung bài hát nói về một loài hoa rất đẹp của Đà Lạt, chỉ nở vào mùa xuân, đó là hoa Anh đào

Nhưng cũng có rất nhiều người không hiểu được hoa đào ở bài hát này là loại hoa nào?

Chắc chắn, đây không phải là loại Anh đào của Nhật Bản (Sakura tree), cũng không phải là cây đào có quả mà ta quen gọi là đào lông (Prunus Persica Stokes), thuộc họ hoa Hồng (Rasaceae).Như vậy, chỉ còn một khả năng là tác giả đề cập đến cây hoa Mai anh đào.

Mai anh đào có tên khoa học lúc đầu là Cerasus SP, nhưng về sau đổi tên Prunus Cesacoides vì cây Mai anh đào có hình dáng cây đào, cây mận thuộc chi Prunus; nhưng đồng thời nó có hoa đơn 5 cánh giống như hoa Mai thuộc chi Cerasus. Hằng năm, vào cuối tháng 12 và tháng giêng dương lịch (thường trước Tết Nguyên Đán), và thỉnh thoảng có năm vào dịp Tết hoa Mai anh đào trong thành phố Đà Lạt lại nở rộ. Hoa có màu hồng phai, nở trong vòng nửa tháng. Khi Mai anh đào nở rộ, một màu hồng tươi rực rỡ trong ánh nắng vàng và tiết trời se lạnh của Đà Lạt báo hiệu một mùa Xuân về với nhiều hy vọng tốt đẹp. Sau thời gian nở rộ, cây ra lá xanh và trên cành có những chùm trái tím đỏ, sau đó cây trút lá bước vào thời kỳ ngủ đông. Mai anh đào được trồng ven hồ Xuân Hương, đường Lê Đại Hành và rải rác trong khuôn viên một số biệt thự trong thành phố Đà Lạt.

Như vậy, tên dùng phổ biến hơn cả là Mai anh đào. Mai anh đào có xuất xứ từ đâu, được trồng làm cây cảnh đường phố từ thời kỳ nào, có phải là cây bản địa riêng của Đà Lạt hay nhập từ Pháp? Có một số người cho rằng cây Mai anh đào có nguồn gốc cây bản địa (cố kỹ sư Lương Văn Sáu) hoặc "từng thấy cây này trong một vài cánh rừng xung quanh Đà Lạt". Nhưng chưa có một tài liệu nào khẳng định đây là một cây bản địa.

Mới đây, ông Nguyễn Thái Hai, một Việt kiều Mỹ, với sự yêu mến vẻ đẹp và tính độc đáo của cây Mai anh đào Đà Lạt, trước thềm Festival Hoa Đà Lạt năm 2005 đã có một bài viết qua trang thông tin điện tử Lâm Đồng (Đà Lạt.gov.vn) về lịch sử trồng cây Mai anh đào ở Đà Lạt như sau:

Bố ông, tức là ông Nguyễn Thái Hiến sinh năm 1898 (mất năm 1956), người Nghệ An, sống tại Đà Lạt từ những năm 1927, làm giám thị lục lộ (surveillant) từng được giao nhiệm vụ trồng cây cảnh trong khuôn viên các dinh thự; xung quanh hồ Xuân Hương và một số đường tại Đà Lạt với nhiều loại cây giống được đưa từ Pháp sang. Ông Hiến còn được giao nhiệm vụ khai phá một khu đất ở ấp Tân Lạc để trồng thử một số giống rau của Pháp do viên công sứ Đà Lạt chuyển giao. Tại khu rừng xung quanh ấp Tân Lạc, ông đã phát hiện ra những cây mai rừng có bông rất đẹp nên đã đề nghị cho trồng ở các lề đường. Qua nhiều lần thử nghiệm thành công, các cây mai rừng đã được phép đưa về trồng trên đường phố và tạo tán (cây mai trong rừng vươn cao, không có tán). Năm 1935, ông Hiến đã thực hiện việc trồng cây Mai anh đào trên đường từ Cầu Ông Đạo lên Rạp Hòa Bình, và đến Rạp Ngọc Lan,….

Qua những thông tin trên chúng ta có thể khẳng định cây Mai anh đào là giống Mai địa phương độc nhất của Đà Lạt, chỉ có Đà Lạt mới có giống Mai này. Đây là một loài hoa thân mộc, vừa đẹp vừa quý hiếm mà các nhà khoa học chưa được biết nhiều về nó. Việc gọi là "hoa Anh đào" cũng chỉ để thêm phần thơ mộng theo vẻ đẹp của hoa Anh đào (Nhật Bản) như là "Mùa Xuân sang có hoa Anh đào".

Chúng tôi giới thiệu về hoa Mai anh đào Đà Lạt tại đây nhằm mục đích muốn luận bàn về tính độc đáo của nó trên hai khía cạnh khoa học và văn nghệ.

(Bài viết có sử dụng tư liệu Đà Lạt ABC của ông Nguyễn Hữu Tranh - Thông tin KHCN Lâm Đồng và tài liệu của ông Nguyễn Thái Hai).

Năm nay hoa mai anh đào lại nở trên khắp các nẻo đường và đâu đó xa xa trên những sườn đồi đều thấy những chấm đỏ của những cây mai anh đào cổ thụ đang ra bông. Đặc biệt là những cụ Mai anh đào đã được đưa về trồng quanh bờ hồ Xuân hương năm ngoái, năm nay đã trổ những bông hoa rất đẹp in dấu xuống bờ hồ. Du khách có thể thưởng thức hương sắc hoa anh đào có một không hai nếu đến Đà Lạt từ đây đến khoảng trước tết nguyên đán vài ngày.

Theo : http://www.dalatngaynay.com

SƯU TẦM (2009)

Bạn đang theo dõi trang: Văn Hồi Ký Ai lên xứ hoa đào... (Tạp ghi)