Nhớ Về Một Rừng Mai Đà Lạt _ (Sưu Tầm) (Tạp Ghi)

  • PDF

hoadaodalat_13.jpg - 30.61 Kb

NHỚ VỀ
MỘT RỪNG MAI
ĐÀ LẠT

20/04/2005

     Ngày mai, du khách ghé thăm Đà Lạt vào cuối năm, lúc mà những tầng khí lạnh tràn về dồn dập hơn, bầu trời xanh hơn và dân Đà thành khoác áo ấm dày hơn, du khách bàng hoàng trước màu hồng của anh đào. Màu hồng này vẽ thêm cho chân dung Đà Lạt một thoáng Nhật Bản, bên cạnh những villa dáng dấp Tây Âu... và đó cũng là vẻ đẹp riêng khác mà Đà Lạt có, không giống bất cứ thành phố nào của đất nước: Xứ Anh - đào. Dân Đà thành vẫn quen gọi anh đào là Mai. Có lẽ việc tìm cho đúng tên gọi của loài hoa này phải nhờ các nhà sinh học. Biết đâu một nhà nghiên cứu thực vật nào đó có vin một cành hoa đào lẩm bẩm một tiếng La-tinh "Prunoideae; abricotis..." nên bây giờ nhà nghiên cứu gọi là mai, là đào hay anh đào đều được cả. Nhưng dù sao nó vẫn là mai Đà Lạt, hay anh đào như du khách thường gọi... Cứ cuối tháng 11, sau khi những cụm dã quỳ nôn nóng nở rộ các sườn đồi, làm cho thành phố đẹp như một bức tranh ấn tượng của cuối thế kỷ 19, anh đào từ tốn hơn, nở muộn màng hơn. Đầu tiên cây rụng hết lá, thân cành trơ trụi mốc meo, giơ lên trời những bộ xương. Khách lạ đa cảm có thể buồn vì nghĩ đến các cây khô chết. Gió se lạnh luồn qua những cành mỏng manh, chịu đựng, âm thầm.

     Nhưng một buổi sáng, du khách dậy sớm nhìn qua cửa sổ, cỏ vẫn xanh, hồ nước vẫn xanh, bay một lớp sương nhẹ và kìa: những cành anh đào trơ trụi mà khách không lưu ý, giờ hồng lên những nụ hồng tinh khiết, mơ màng và lôi cuốn. Đúng là màu anh đào nở. Những cụm dã quỳ chưa tàn, màu vàng vẫn bàng bạc đâu đây, nhưng như hiểu thân phận mình, dã quỳ lùi dần sau những bờ thành, cuối thung lũng, còn cả thành phố các nẻo đường chính anh đào nở rực. Con đường nào cũng hồng lên, những cành cây khẳng khiu hôm nào giờ mang đầy sức sống, một sức sống dịu dàng, lung linh báo hiệu một thoáng xuân.

     Có một điều du khách mãi băn khoăn khi ngắm những cây anh đào được trồng trong thành phố. Thông có rừng thông, dã quỳ có đồi dã quỳ... nghĩa là các đồi cây đều có một "buôn làng", "một quê hương". Thế mà anh đào sao chỉ có những hàng dọc đường phố hay ven hồ mà thôi. Một đặc điểm sinh thái nào đó ngăn trở nó hợp thành rừng? Làm cho anh đào không có một "làng quê"?

     Không! Đã từ lâu Đà Lạt vốn có một rừng anh đào. Anh đào cũng có một "quê hương để trở về"!

     Con suối Cam Ly chảy từ cầu Bá Hộ Chúc còn hẹp dòng và lặng lờ nhưng đến gần thác thì mở rộng. Rồi ào xuống những ghềnh đá tạo thành Cam Ly thượng. Rồi dòng suối ấy dừng lại ở một khúc quanh, ngoặc lại ôm lấy chân đồi Lê Lai, dòng trở lại hẹp, trơ đá và sỏi. Nước trôi qua hầm đá, vách đá xám dựng đứng dẫn dắt đôi mắt du khách lên cao dần, trên cùng có một biệt thự đổ nát, tàn tạ với thời gian cùng với những mỏm đá cuối sân bay Cam Ly. Dòng suối như nuối tiếc muốn trở lại trung tâm Đà Lạt một lần nữa trước khi rời xa. Mà thật vậy, con suối trắng ráng sức quay ngược về Đà thành: gắng gượng, nhẫn nại, nó vòng qua thung lũng nhìn lại phía đồi Đa Cát nhưng rồi "lực bất tòng tâm" nó đành buông xuôi theo dòng, ngậm ngùi đến một ghềnh đá nhỏ hơn là Cam Ly hạ, một thác "mi-ni" vừa đủ cho vài gia đình đến nghỉ cuối tuần trên các tảng đá ven bờ.

     Sau Cam Ly hạ là lưu vực gần giống mọi con suối khác, giữa dòng có đá nổi lên, có những cây sung dại bên bờ, có đoạn cây mua mọc ra đến bờ nước, và còn bóng dáng một chiếc cầu đá sụp đổ bên dòng.

     Dòng suối ở đoạn này ngày xưa dẫn nước qua một rừng vối mọc dựa lưng vào đồi cao, rừng vối ấy nay đã mất. Phía trên đồi cao, nơi mà rừng vối vốn có lúc "hưng thịnh" lan rộng đến... một rừng anh đào.

     Ít ra là đến những năm 60 rừng anh đào này vẫn còn. Nếu những chú sóc ở vùng này có "sử" thì chắc "lịch sử" của rừng anh đào và cuộc sinh hoạt ở đây phong phú lắm. Vào mùa đông, anh đào nở hồng lên, nhựa chảy tràn ra, các chú sóc leo lên thưởng thức nhựa mai. Chắc là ngọt ngào lắm theo lưỡi chú! Cả một rừng mai thênh thang ngay cạnh sân bay mà sóc không đủ nhiều để dùng hết "kho lương vô tận" ấy, và cứ thế mai mọc tràn lan.

     Trong rừng mai có một vài căn nhà không phải kiểu biệt thự, mà có dáng nông trại. Hồi mà rừng mai phát triển nhất, cỏ tranh cũng lan tỏa đến bờ tường những căn nhà ấy. Một chủ nhà có hai con chó mõm đen to dữ, loại chó Danois. Chúng nằm ngủ giữa sân, thỉnh thoảng thức dậy tỏ ra uy quyền, sủa dọc các chú sóc leo hút nhựa trên những cây anh đào.

     Rừng hoa đào đẹp mãi trong ký ức của những đứa trẻ đầu trần, bận quần đùi, quảy ná cao su đi bắn chim chào mào và chim bụng trắng. Chúng bắn còn vụng về, tiếng những hòn sỏi va vào cành mai vang lên những tiếng khô khan. Đôi khi chúng bắn vào những con sóc và chỉ chịu bỏ chạy khi hai con chó Danois rượt chạy tận bờ tường.

     Đã bao nhiêu năm rừng cây anh đào này đã rực hồng, và có bạn sống chung, thân cây khá giống anh đào, cũng mốc meo, đến mùa cũng rụng hết lá, nhưng khi nở hoa, thì hoa trắng, đến thời kết trái cho những trái tròn nhỏ hơn mận Đà Lạt, da dẻ sù sì, có vị chát hơn. Khi các nhà phân loại học xếp vào bảng tên loại cây gì, ta tạm gọi nó là cây "anh đào trắng". Thế là "anh đào hồng" và "anh đào trắng" có duyên nợ, đã sống chung và đã chọn "một quê hương". Nhưng bọn trẻ con lại gọi "anh đào trắng" là cây xá lỵ. Sống chung trong rừng này, còn có cây bứa, trái cũng chát nhưng dễ ăn hơn. Tất nhiên là bọn trẻ không "từ" một trái gì, chúng nếm tất cả, tìm cách "ăn được" tất cả, không bỏ chê quả anh đào, kết thành chùm, có màu đỏ Bordeaux khi chín, sau Tết Nguyên Đán. Có khi vì đắng quá, chát quá, không ăn được, bọn trẻ chà quả anh đào, lấy nước bôi đỏ môi, má, móng tay, móng chân như những cô gái thích làm đỏm.

     ... Thế rồi, người ta phá rừng dữ quá! Ai cũng bỏ ra vài ngày "lao động đi củi". Hết các đồi thông ven Đa Cát, người ta đẵn luôn cây anh đào... đến một ngày, rừng mai huy hoàng một thuở không còn nữa.Những đứa trẻ năm xưa ấy, giờ lớn rồi. Có người đã có gia đình, có người là nhà thực vật học, nếu có dịp trở lại "vườn xưa", có nhớ gì chăng? Lòng có man mác không?

     Bây giờ, du khách đến Đà Lạt không còn được nhìn rừng anh đào nữa, một phần nào cũng cảm thấy thiếu thốn khi đến xứ được gọi là "Xứ anh đào". Nhưng trong tương lai, biết đâu quê hương anh đào ở Cam Ly lại được tái dựng? Trong niềm tin của người dân Đà thành, rừng mai sẽ hồi sinh, chim chóc sẽ đến Đà Lạt ca hót nhiều hơn... và con người sẽ thoải mái hơn.

(Sưu tầm)

hoadaodalat_2.jpg - 103.90 Kb

Bạn đang theo dõi trang: Văn Tạp Ghi Nhớ Về Một Rừng Mai Đà Lạt _ (Sưu Tầm) (Tạp Ghi)