Thầy Giáo Đầu Tiên _ (Đỗ Hồng) (Hồi Ký)

  • PDF

1_suong2.jpg - 114.44 Kb

THẦY GIÁO ĐẦU TIÊN

(Xin kính tặng "Ông Tiêm", Ba Mẹ, tất cả các vị Thầy Cô.)

     Tôi đang download một vài cái App cho IPad, một trong những câu hỏi
hiện lên khi download: "Người thầy giáo đầu tiên của bạn là ai?".

     Câu hỏi này làm tôi khựng lại và suy nghĩ : Ai là người thầy giáo đầu
tiên của mình?, uhh....

     Ai là người thầy giáo đầu tiên của mình? Dĩ nhiên người thầy giáo đầu
đời là cha mẹ và anh chị lớn trong nhà, nhưng lúc cắp sách đến trường ai
là người đầu tiên chỉ cho mình bài học vỡ lòng? Trong đời của mình đã
được dạy giỗ bởi nhiều thầy cô, nhiều thầy giáo thật đáng nhớ, moi lại
ký ức , vang vang trong đầu của tôi tiếng của Ông Tiêm:

     "Thầy Mẫn Từ rất đường hiếu nghĩa..."

     Tôi sinh ra đời trong một gia đình đông anh em, bố mẹ tôi đến Dalat lập
nghiệp vào khoảng năm 1939

     Căn nhà của chúng tôi ở trong thung lũng giữa truờng Lycee Yersin và
khu Tạo tác, lúc mới lập nghiệp ở Dalat thung lũng này là một thung
lũng toàn là rừng thông, những cây thông san sát mọc bên nhau. Chúng
tôi sống và lớn lên trong tình thương yêu của cha mẹ anh chị em, bên
những tiếng thông reo vì vu qua những đồi thông bạt ngàn, cùng với đồi
núi chập chùng chen lẫn với những cây mai tô sắc cho núi rừng Dalat.
(chắc bạn khẽ than rằng "vâng, biết rồi khổ lắm , nói mãi"!!)

     Trong xóm Ông Tiêm là người lớn tuổi nhất , ông giỏi về Hán nên ông
mở trường dạy học cho những trẻ nhỏ trong xóm như chúng tôi. Có lẽ
ông là người già nhất trong xóm, ai cũng gọi ông là ông Tiêm, học trò
chúng tôi cũng gọi ông là ông Tiêm chứ không gọi là Thầy Tiêm.

     Tôi còn nhớ ông giáo Tiêm là một người ốm gầy guộc, dáng người khắc
khổ tóc bạc, ông người Huế, hút thuốc lào , móng tay của ông để dài,
chúng tôi rất nể sợ ông, vì ông có vài cái roi mây dài cuộn lại treo ngay
giữa cột nhà.

     Căn nhà của ông rộng lớn, căn nhà chính nhìn xuống vườn rau và con
suối, ông dùng căn này để làm bàn thờ tổ , và để ở. Chúng tôi những
học trò không được léng phéng đến gần căn nhà chính, nhưng có lần vì
tính tò mò tôi và bà chị đã nhìn thấy căn nhà chính , khi bà Tiêm không
có ở nhà và thầy giáo Tiêm đang nằm hút thuốc lào trên chiếc divan, tôi
và bà chị Thắm lén đi ra phía trước nhà, chị Thắm cao hơn, nên chị
kiễng chân lên nhìn vào từ cửa sổ, sau đó chị công kênh tôi lên để nhìn
vào .

     Bên trong căn nhà chính có vẻ oai nghiêm ,có những miếng vải hay
giấy màu đỏ ghi bằng tiếng Tàu , trên bàn thờ có hình đức Phật, phía
dưới có những hình ảnh đen trắng của những ông bà già, tôi đoán đó là
bàn thờ tổ tiên, và hình của những ông thần mặt đỏ, đèn nến cháy mù
mờ, với tuổi tôi lúc bây giờ, tôi rất sợ khi thấy những hình ảnh trong căn
nhà thờ của thầy giáo Tiêm., vì sợ bắt gặp và bà chị mất thăng bằng thế
là hai đứa tôi ngã nhào, và đó cũng là lần cuối tụi tôi nhìn vào căn nhà
chính của ông Tiêm.

    Lớp học của chúng tôi ở căn nhà sau thông suốt quá căn nhà bếp, tấm
bảng đen to tướng được treo ở giữa nhà, bên trên bảng đen có vài cây roi
mây cuộn tròn, phía dưới bảng đen là cái divan gỗ để ông Tiêm ngồi dạy
học, hay nằm hút thuốc lào, và cũng là chỗ để bà Tiêm ngồi nhai trầu ,
phía sau divan là những cái lò để nấu ăn, và có cái kiềng ba chân để nấu
cháo heo, nhiều lúc củi không cháy khói bay mù mịt lan tỏa ra phòng
học, chúng tôi được chỉ thị thay phiên nhau thổi lửa..

     Học trò của ông là những đứa trẻ trong xóm như chúng tôi, nhỏ nhất là
4, 5 tuổi và lớn nhất là 9, 10 tuổi. Vì lứa tuổi khác nhau như thế và trình
độ khác nhau nên ông chọn một vài đứa lớn trong đám học trò để làm
phụ tá cho ông, những phụ tá này thường là những anh còn trai, và rất
hãnh diện vì được ông Tiêm chọn , một trong những phụ tá của ông
Tiêm có anh lớn nhất trong lớp ở khu Cô giang C, vì được ông Tiêm
thương và chọn làm phụ tá, nên anh ta "gáy" lắm, đi vòng vòng như ông
thầy giáo chính hiệu, nhìn chúng tôi lóng cóng tập đồ chữ hay lập lại
những bài học thuộc lòng

     Tôi là một con bé 4,5 tuổi lúc bây giờ, còn ngơ ngác và sợ sệt, nhưng vì
có anh chị cùng học trong lớp với ông Tiêm nên tôi chỉ nem nép theo
anh chị.

     Mỗi ngày khi bắt đầu lớp học thì anh phụ tá đánh vào cái kẻng treo ở
ngoài cửa lớp học, chúng tôi lục tục vào chỗ ngồi, vì ông Tiêm rất
nghiêm khắc nên chúng tôi im lặng không như đàn ong vỡ tổ vào lúc giờ
chơi, và không khí càng im lặng và khó thở hơn khi có mặt của Bà Tiêm
ở trong phòng học (tôi sẽ nói về Bà tiêm ở đoạn sau), khi chúng ngồi
ngay ngắn vào bàn xong, anh phụ tá tay cầm cây thước dài và đọc to:
"Thầy Mẫn Tử rất đường hiếu nghĩa."

     Đọc xong anh đập cây thước xuống bàn thật to, thế là tất cả những cái
miệng trong lớp đều lập lại: "Thầy Mẫn Tử rất đường hiếu nghĩa"

     Sau đó:

Sót nhà Huyên quạnh quẽ đã lâu,
Thờ cha sớm tối theo hầu
Chẳng may gặp phải mẹ sau nồng nàn
Trời đang tuyết cơ hàn lạnh lẽo
Hai em thời áo kép gù bông
Chẳng thương chút phận long đong
Hoa lau nở để lạnh lùng một thân
Khi cha dạo theo chân xe đẩy
Rét căm căm nên xảy rời tay
Cha nhìn ngẫm nghĩ mới hay,
Nghiến răng cắt đứt sợi dây phụ tuỳ...
Gạt nước mắt chân qùy miệng gửi
Lạy cha xin xét lại nguồn cơn,
Con còn chịu một thân đơn
Mẹ đi lạnh lẽo cơ hàn cả ba
Cha nghe nói cũng sa giọt tủi
Mẹ nghe rồi cũng đổi lòng xưa
Cho nên hiếu nghĩa mong từ
Phải theo như thế mới là đạo con...(*)

     Và cứ thế, mỗi ngày chúng tôi đều lập lại bài thơ học thuộc lòng về lòng
hiếu nghĩa của Thầy Mẫn Tử đối với cha và mẹ ghẻ.

     Với trí óc non nớt lúc bây giờ, tôi thấy sợ bà mẹ ghẻ quá, tôi không nhớ
nhiều những gì tôi hoc trong lớp vỡ lòng với thầy giáo Tiêm, nhưng bài
học thuộc lòng Thầy Mẩn Tử vẫn còn im đậm trong trí nhớ, bây giờ với
số tuổi gần 60 những câu thơ trong lớp học vỡ lòng ngày nào vẫn còn
vang vọng khi nghĩ đến người thầy giáo đầu đời của tôi, thầy giáo Tiêm

     Nói đến thầy giáo Tiêm và không nhắc đến bà Tiêm thì quả là một điều
thiếu xót, trái ngược với ông Tiêm dáng người gầy gò,ốm yếu, tóc bạc,
ông hay mặc áo dài màu đen, quần trắng, lưng hơi còng chắp tay sau
lưng, đi vòng vòng nhìn chúng tôi tập viết, thì bà Tiêm là một người đàn
bà to cao, bà bới tóc sau gáy, trùm đầu bởi một cái khăn nhung đen ,bà
hay mặc quần satin màu đen, áo bà ba, kèm theo chiếc áo len, khuôn mặt
của bà thì tôi không quên được, khuôn mặt của bà nhìn rất dữ, da của bà
bị nhăn, nám và có thẹo, có lẽ bà bị phòng nước xôi hay bị cháy gì đó,
những vết thẹo kéo con mắt của bà lên làm khuôn mặt của bà trong rất
dữ. Mỗi khi thấy bà ở trong bếp hay ngồi trên divan nhai trầu thì một
con ruồi bay cũng có thể nghe thấy, và khi bà nổi cơn tam bành, xài xể
ông giáo Tiêm đang nằm hút thuốc lào ở trong góc nhà thì chúng tôi lại
càng sợ hơn, giọng Huế của bà re ré chì chiết, đang ngồi trên divan bà
lấy tay gạt mạnh những đồ đạc ở trên divan như là khay trầu bình nước,
ly tách, đồ đạc bay tứ tung rớt xuống bàn học chúng tôi, nhưng không ai
dám hó hé điều gì, chỉ cúi mặt nhìn trang sách, sau cơn giận bà bỏ đi ra
ngoài, lấy nón lá đi đánh mạt chược. Chúng tôi và chắc cả ông Tiêm
đều nhẹ thở, anh phụ tá ra hiệu cho chúng tôi lau dọn bãi chiến trường...

     Đó là những hình ảnh tôi nhớ về bà Tiêm.

     Câu hỏi nhấp nháy: "Ai là người thầy giáo đầu tiên của bạn?"
đã mang tôi về hiện tại, trên đường đời đã có nhiều vị thầy, cô đã chỉ
dậy cho tôi, những người hướng dẫn, hay những người đã gặp và tôi học
được điều hay tốt, xin cám ơn, xin cám ơn, cám ơn tất cả....

     Ai là người thầy giáo đầu tiên của bạn?

     Vâng, tôi trịnh trọng trả lời thầy giáo đầu tiên của tôi là: "ông Tiêm".

ĐỖ HỒNG
Sunnyvale, CA June 16, 2011

(*) viết lại theo trí nhớ

Bạn đang theo dõi trang: Văn Hồi Ký Thầy Giáo Đầu Tiên _ (Đỗ Hồng) (Hồi Ký)